11 Aralık 2010 Cumartesi

psikiyatri ders notları 3- PSİKİYATRİK SINIFLAMA -BİLİNÇ-Dikkat Bozukluğu Heyecan

3.1. BİLİNÇ

Bilinçlilik (Consciousness), kişinin kendini ve çevresinde olup bitenleri doğru algılama, tanıma ve ayırdında olma durumudur. Bilinç, tam ayıklık, uyanıklılıktan, koma ve ölüme değin giden geniş bir spektrumu içerir.

A-Bilinçlilik Bozuklukları

1- Yönelim Bozukluğu (Disorientation): Kişi, yer ve süre algısı bozulmuştur.
2- Bilinç sislenmesi (Clouding of consciousness): Algı ve tutum bozukluklarıyla belirli bilinç karışıklığıdır.
3- Stupor: Çevreyle ilginin kesilmesi, tepki verememe
4- Deliryum (Delirium): Yönelim ve algı bozukluklarıyla (varsanı ve yanılsamalar) belirli, dinginsizlik, korku ve bilinç dağınıklığı durumudur.
5- Koma (Coma): Derin bilinçsizlik durumu
6- Koma vijil (Coma vigil- akinetic nutism): Komada gözler açıktır. Uyaranlara tepki veremez. Ancak, gözler ışık ve görüntüyü izler.
7- Alacakaranlık durumu (Twilight State): Varsanılı bilinç bozukluğu
8-Gündüz düşü(Dreamlike State): Kompleks parsiyel epilepsi ya da psikomotor epilepside görülür.
9- Uykuda gibi olma durumu (Somnolence)

B- Dikkat Bozukluğu

1- Dikkat dağınıklığı (Distractibility): Dikkati bir noktada toplayamama
2- Seçici dikkat eksikliği (Selective inattention)
3- Dikkat artımı (Hypervigilance)
4- Kendinden Geçme (Trance): Hipnoz, dissosiyatif bir durum ya da dinsel bir törende (vecd içinde) görülür.

C-Eğindirim (Telkin) Bozukluğu: Verilen buyruk ya da söylenen sözlere eleştirisiz katılma, paylaşma, etki altında kalma.
1- Uyutum (Hypnosis): Eğindirimle kişinin uyutulması ya da bilincinde değişiklik yapılması
2- Paylaşılmış psikoz (Folie a deux, folie a trois) Ruhsal bozukluğu olan bir kişinin ya da kişilerin etkisinde kalarak, aynı belirtilerin bir başkasında görülmesi.

3.2. COŞKU (Heyecan -Emotion) :

Duygudurum ve duygulanımla ilintili olarak ruhsal, bedensel davranışsal boyutta gözlenen duygudurum ve tepkimelerdir.

A- Duygulanım (Affect): Bir kişinin bir olay, kişi ya da duruma karşı gösterdiği öfke, sevgi, neşe, ağlama ve üzülme gibi tepkimelerdir.
1- Uygun (Appropriate affect) duygulanım
2- Uygunsuz (Inappropriate affect) duygulanım: Bir kişide gözlenen yaşına eğitsel ve ekinsel geçmişine, içinde bulunduğu ortam ve koşullara, düşünme ve konuşmasına uygun düşmeyen duygusal tepkimelerdir.
3- Duygulanım küntlüğü (Blunted affect): Dışa vurulan duygusal tepkimelerde belirgin bir azalma vardır.
4- Tekdüze duygulanım (Flat affect): Konuşma ve davranışları ile duygusal tepkimeleri her durumda aynıdır.
5- Değişken- oynak duygulanım (Labile affect): Duygulanımda görülen birden, hızlı ve sert değişiklikler.
B- Duygudurum (Mizaç- Mood): Bir kişide genelde ya da özelde gözlenen - üzgün, çoşkulu, sıkıntılı, öfkeli, taşkın, neşeli gibi- durumlardır.
1- Hoşa gitmeyen (Dysphoric mood) duygudurum
2- Doğal ( normal, euthymic mood) duygudurum
3- Kabarmış (expansive mood) duygudurum: duygularını, ölçüsüz,sınırsız, denetimsiz dışavurma
4- Huzursuz (irritable) duygudurum
5- Gevşek (labile) duygudurum: Sıkıntı, öfke, çökkünlük ve neşelilik arasında gel-gitler.
6- Yükselmiş (elevated) duygudurum: Olduğundan daha neşeli, daha keyifli olma durumu
7- Öföri (euphoria): Yüksek haz, hoşnutluk, büyüklük duyguları da olabilir (exaltation).
8- Vecd- esrilik (Ecstasy): En yüksek kata ermişlik duygusu
9- Ruhsal çöküntü (depression)
10- Zevk alamama (anhedonia)
11- Yas, keder, elem (Grief or mourning)
12- Duygudurum körlüğü (alexithymia): Bir kişinin içinde bulunduğu duygu durumunu tanıyamama, anlıyamama, algılayamama
C-Diğer Duygulanım Bozuklukları:
1- Sıkıntı - bunaltı (anxiety): Bilinç dışı bir kaynağı vardır.
2- Korku (Fear): Gerçek ve algılanan bir tehlike karşısında duyulan sıkıntı durumu.
3- Ürkü (Phobia): Aslında korkulmaması gereken bir olay, bir durum, bir nesne ile karşılaşmaktan duyulan korku
4- Ajitasyon (Agitation): Aşırı dinginsiz, sıkıntı, bunaltı gerginlik ve öfke durumu
5- Panik (Panic): Benlik (ego) dağılması ile belirli ağır anksiyete
6- Serbest yüzen anksiyete: (Free floating anxiety)
7- Apati (Apathy): Duygulanım küntlüğü, kayıtsızlık, tepkisizlik
8- Ambivalans (Ambivalence): Aynı kişide, aynı anda, aynı nesneye ya da duruma karşı, karşıt düşünce ya da duygulanım
9- Gerginlik (Tension): Otonomik ve motor gerginlikle birlikte bunaltı
10- Utanç (shame) duygusu
11- Suçluluk (guilty) duyguları
12- Boşalma ve dinginliğe kavuşma (abreaction): Acılı bir yaşantının yeniden anlatılması sonucu rahatlama
13- Saldıganlık (aggression): Kin, nefret, duygusuyla sözel ya da fiziksel saldırıda bulunma
14- Ağır yetiyıkımı korkusu (Catastrophic reaction): Daha çok bunamada görülen, basit soruları yanıtlayamayınca gösterilen regresyon, anksiyete ve ajitasyon tepkimeleri

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder